නාන වෙලාවකදී හෝ ඇඳුම් මාරු කරන අතරතුර, හදිසියේම හමට යටින් පුංචි ගුලියක් වගේ දෙයක් අතට අහුවෙලා තියෙනවද?
- Get link
- X
- Other Apps
නාන වෙලාවකදී හෝ ඇඳුම් මාරු කරන අතරතුර, හදිසියේම හමට යටින් පුංචි ගුලියක් වගේ දෙයක් අතට අහුවෙලා තියෙනවද? ඒක අතගාලා බැලුවම මෘදු හෝ රබර් වගේ ගතියක් දැනෙන්නත්, ඇඟිල්ලෙන් මඳක් තල්ලු කළාම එහා-මෙහා ටිකක් සෙලවෙනවා වගේ දැනෙන්නත් පුළුවන්.
එහෙම දෙයක් අතට අහුවුණු ගමන් බොහෝ දෙනාගේ හිතට එන පළමු ප්රශ්නය තමයි...
“අයියෝ... මේ මොකක්ද? භයානක දෙයක්ද? පිළිකාවක්ද?”
හැබැයි හමට යටින් ඇතිවන හැම ගැටිත්තක්ම පිළිකාවක් නොවෙයි. මේ ආකාරයෙන් මෘදු, සෙමින් වර්ධනය වන සහ සාමාන්යයෙන් වේදනා රහිත ගැටිත්තක් නම්, එය Lipoma හෙවත් සාමාන්යයෙන් ‘තෙල් ගෙඩියක්’ ලෙස හඳුන්වන තත්ත්වයක් විය හැකියි. Lipoma යනු මේද සෛලවලින් සෑදෙන, බොහෝ විට පිළිකා නොවන ගැටිත්තකි.
ඇත්තටම ‘තෙල් ගෙඩියක්’ කියන්නේ මොකක්ද?සරලවම කියනවා නම්, ශරීරයේ මේද සෛල එක ප්රදේශයක එකතු වී ඇතිවන ගැටිත්තක් Lipoma ලෙස හඳුන්වයි.
මෙය සාමාන්යයෙන් හමට යටින්, සම සහ යටින් ඇති පේශී ස්ථරය අතර ඇතිවිය හැකියි. බොහෝ Lipoma ගෙඩි:
✔️ මෘදු හෝ doughy/rubbery ගතියක් ඇතිවිය හැකියි
✔️ අතගැසූ විට ටිකක් සෙලවිය හැකියි
✔️ සාමාන්යයෙන් වේදනාකාරී නොවෙයි
✔️ සෙමින් වර්ධනය විය හැකියි
✔️ බොහෝ විට පිළිකා නොවන (Benign) ගෙඩි වර්ගයකි
සමහර පුද්ගලයන්ට එක Lipoma එකක් පමණක් තිබිය හැකි අතර, සමහර අයට එකකට වඩා වැඩි ගණනක්ද ඇතිවිය හැකියි.
ශරීරයේ කොයි කොයි තැන්වලද මේවා ඇතිවෙන්න පුළුවන්?තෙල් ගෙඩි ශරීරයේ විවිධ ස්ථානවල ඇතිවිය හැකියි. විශේෂයෙන්:
🔹 බෙල්ල
🔹 බෙල්ලේ පිටුපස
🔹 උරහිස්
🔹 පිට ප්රදේශය
🔹 පපුව හෝ ශරීරයේ මැද කොටස
🔹 බඩ
🔹 අත්
🔹 කලවා සහ කකුල්
වැනි ප්රදේශවල බහුලව දැකිය හැකියි. සාමාන්යයෙන් ඒවා හමට ආසන්නයෙන් ඇති නිසා අතගා බලද්දී ගැටිත්තක් ලෙස දැනෙන්න පුළුවන්. එහෙනම් තෙල් ගෙඩි රිදෙන්නේ නැද්ද?
බොහෝ Lipoma ගෙඩි වේදනාවක් ඇති නොකරනවා. ඒ නිසා සමහර අය ඒවා තිබෙන බවත් දන්නේ අහම්බෙන් අතට අහුවුණු පසුවයි. නමුත් හැම විටම එසේ නොවේ.
පහත අවස්ථාවලදී අපහසුතාවයක් ඇතිවිය හැකියි 1. ගෙඩිය ප්රමාණයෙන් ලොකු වීමසාමාන්යයෙන් Lipoma ගෙඩි සෙමින් වර්ධනය වන අතර බොහෝ ඒවා සෙන්ටිමීටර කිහිපයක ප්රමාණයක පවතී. නමුත් විශාල වන ගැටිත්තක් නම් එය එහි පිහිටීම අනුව අපහසුතාවයක් ඇති කළ හැකියි.
2. ස්නායුවකට ආසන්නව පිහිටීම ගෙඩියක් ස්නායුවක් ආසන්නයේ වර්ධනය වී එය තෙරපීමට ලක් කළහොත් වේදනාවක් හෝ අපහසුතාවයක් ඇතිවිය හැකියි. සමහර Lipoma වර්ගවල වේදනාව වැඩි විය හැකි බවත් වාර්තා වේ. 3. එදිනෙදා කටයුතුවලට බාධාවක් වීමඇඳුම් ඇඳීමේදී නිතර ගැටෙන තැනක, වාඩි වන විට තෙරපෙන තැනක හෝ සන්ධියක් ආසන්නයේ තිබේ නම්, එය දෛනික කටයුතුවලදී කරදරයක් විය හැකියි.
4. පිටතින් පෙනෙන ස්ථානයක තිබීමමුහුණේ, නළලේ, බෙල්ලේ හෝ වෙනත් පැහැදිලිව පෙනෙන ස්ථානයක තිබෙන ගැටිත්තක් පුද්ගලයාගේ පෙනුම ගැන ඇති සුවපහසුවට හෝ විශ්වාසයට බලපෑමක් ඇති කළ හැකියි.
තෙල් ගෙඩි ඇතිවෙන්නේ ඇයි?Lipoma ඇතිවීමට නිශ්චිත එකම හේතුවක් සෑම අවස්ථාවකදීම හඳුනාගෙන නැහැ.
කෙසේ වෙතත්, පවුල් ඉතිහාසය සහ ජානමය සාධක සමහර පුද්ගලයන්ගේ Lipoma ඇතිවීමට සම්බන්ධ විය හැකි බව වෛද්ය මූලාශ්ර සඳහන් කරයි. සමහර පවුල්වල එකකට වඩා වැඩි Lipoma ඇතිවීමේ ප්රවණතාවයක්ද දැකිය හැකියි.
තෙල් ගෙඩියක් කියලා හඳුනාගන්නේ කොහොමද?
ගෙඩියක් Lipoma එකක්ද නැද්ද යන්න තීරණය කිරීම සඳහා වෛද්යවරයෙකු මුලින්ම එය පරීක්ෂා කරයි.
සාමාන්යයෙන්:
🔹 ගෙඩිය අතගා පරීක්ෂා කිරීම
🔹 එය රිදෙනවාදැයි විමසීම
🔹 කොපමණ කාලයක සිට තිබෙනවාදැයි දැනගැනීම
🔹 ප්රමාණයෙන් වෙනස් වී තිබේදැයි පරීක්ෂා කිරීම
වැනි කරුණු සලකා බලයි
.ගැටිත්ත විශාල නම්, අසාමාන්ය ලක්ෂණ තිබේ නම් හෝ සම යටින් ගැඹුරින් ඇති බව පෙනෙන්නේ නම්, Ultrasound, MRI, CT scan වැනි පරීක්ෂණ අවශ්ය විය හැකියි. සමහර අවස්ථාවල එය නිවැරදිව හඳුනාගැනීමට Biopsy පරීක්ෂණයක්ද සිදු කළ හැකියි.
තෙල් ගෙඩියකට ප්රතිකාර අනිවාර්යද?
බොහෝ අවස්ථාවලදී නැහැ.
Lipoma එකක් බව තහවුරු වී, එය වේදනාවක් ඇති නොකරන්නේ නම්, ප්රමාණයෙන් සැලකිය යුතු ලෙස වර්ධනය නොවන්නේ නම් සහ එදිනෙදා ජීවිතයට බාධාවක් නොකරන්නේ නම්, එය ඉවත් කිරීම අනිවාර්ය නොවිය හැකියි. බොහෝ Lipoma ගෙඩි කිසිදු ප්රතිකාරයක් නොමැතිව පවතින්න පුළුවන්.
හැබැයි ඉවත් කිරීම ගැන සලකා බැලිය හැකි අවස්ථා තිබෙනවා:
ගෙඩිය වේදනාකාරී නම්
ඉක්මනින් හෝ සැලකිය යුතු ලෙස විශාල වෙමින් තිබේ නම්
ස්නායුවකට හෝ අවට පටකවලට පීඩනයක් ඇති කරන්නේ නම්
දෛනික කටයුතුවලට බාධාවක් නම්
පෙනුම සම්බන්ධයෙන් පුද්ගලයාට වදයක් නම්
එවැනි අවස්ථාවල වෛද්යවරයාගේ උපදෙස් අනුව එය ඉවත් කිරීම සිදු කළ හැකියි. බොහෝ Lipoma ගෙඩි සැත්කමකින් ඉවත් කළ හැකි අතර, සමහර අවස්ථාවල වෙනත් ක්රමද සලකා බලනු ලැබේ.
ඉතා වැදගත්! හමට යටින් තියෙන හැම ගැටිත්තක්ම ‘තෙල් ගෙඩියක්’ කියලා හිතන්න එපා
මේක තමයි මතක තබාගත යුතු වැදගත්ම කරුණ.
මෘදු ගැටිත්තක් තිබෙනවා කියලා පමණක් එය Lipoma එකක් කියලා නිශ්චිතවම තීරණය කරන්න බැහැ. හමට යටින් ඇතිවන ගැටිත්තකට cyst එකක්, ආසාදනයක්, ඉදිමුණු ග්රන්ථියක් හෝ වෙනත් හේතුද තිබිය හැකියි. ඒ නිසා ස්වයංව diagnosis කරගැනීම සුදුසු නැහැ.
ඔබේ ගැටිත්තට මේ ලක්ෂණ තිබේ නම් වෛද්යවරයෙකු හමුවන්නකෙටි කාලයකදී ඉක්මනින් ලොකු වෙමින් තිබේ නම්
අල්ලන විට වේදනාවක් ඇති නම්
රතු පැහැයක්, උණුසුමක් හෝ ඉදිමීමක් තිබේ නම්
ගලක් වගේ ඉතා තදට දැනෙන්නේ නම්
අතගා බැලූ විට පහසුවෙන් එහා-මෙහා සෙලවෙන්නේ නැති නම්
එක තැනක තදින් සිරවී ඇති බවක් දැනෙන්නේ නම්
ගැටිත්තේ ප්රමාණය වැඩි වෙමින් පවතින්නේ නම්
මෙවැනි වෙනස්කම් තිබේ නම් බලාගෙන ඉන්න එපා. වෛද්යවරයෙකු හමුවී නිසි පරීක්ෂාවක් කරගැනීම වැදගත්. NHS සහ Mayo Clinic ද ශරීරයේ ඇතිවන ගැටිත්තක්, විශේෂයෙන් එය වේදනාකාරී, තද, සෙලවෙන්නේ නැති හෝ විශාල වෙමින් පවතින්නේ නම් වෛද්ය පරීක්ෂාවකට යොමු විය යුතු බව සඳහන් කරයි.
අවසානයේ මතක තබාගන්න...හමට යටින් පුංචි ගැටිත්තක් අතට අහුවුණු පමණින් බියට පත්වෙන්න අවශ්ය නැහැ. බොහෝ අවස්ථාවල එය Lipoma වැනි පිළිකා නොවන තත්ත්වයක් විය හැකියි.
නමුත් “මට හිතෙන්නේ මේක තෙල් ගෙඩියක් වෙන්න ඇති” කියලා තමන්ම තීරණය කරගෙන එය නොසලකා හැරීමත් සුදුසු නැහැ. ගැටිත්තක් අලුතින් ඇතිවී තිබේ නම් හෝ එහි ප්රමාණය, හැඩය, තද බව හෝ වේදනාව වෙනස් වෙමින් තිබේ නම්, නිවැරදිව හඳුනාගැනීමට වෛද්ය උපදෙස් ලබාගන්න.
ඔබේ ශරීරයේ වෙනස්කම් ගැන අවධානයෙන් සිටීම, බිය වීම නොව—නිසි වෙලාවට නිසි පරීක්ෂාවක් කරගැනීමයි වැදගත්ම දේ.
Copied
- Get link
- X
- Other Apps

Comments
Post a Comment